Z baku mniej ubywa
Rosnące koszty paliwa stanowią jedno z największych wyzwań dla branży transportu drogowego.
Dla firm przewozowych nawet niewielkie ograniczenie spalania może oznaczać znaczne oszczędności w skali roku. Istnieje wiele sposobów na zmniejszenie zużycia paliwa – od zmiany stylu jazdy, przez regularną konserwację pojazdów, aż po optymalizację tras i wykorzystanie nowoczesnych technologii.
– Dla wielu osób związanych z branżą transportową optymalizacja zużycia paliwa sprowadza się przede wszystkim do oceny stylu jazdy kierowcy – podkreśla Dawid Kochalski, koordynator ds. integracji i wdrożeń, Grupa Eurowag. – Z doświadczenia Eurowag wynika jednak, że ogromne znaczenie mają m.in. sposób planowania tras, wybór miejsc tankowania, odpowiednie dopasowanie pojazdów do zleceń, organizacja pracy kierowców, czy puste przebiegi.
– Paliwo to w transporcie drogowym najczęściej druga, a przy wysokich cenach nawet pierwsza pozycja kosztów – przypomina Bartosz Sztuba, koordynator zespołu ds. handlowych Targa Telematics Polska Sp. z o.o.
– Rozmowa o oszczędnościach zwykle zaczyna się od floty: nowszych pojazdów, opon, aerodynamiki. Tymczasem w jednej firmie, na tych samych typach ciągników, rozrzut spalania między kierowcami bywa większy niż różnica między generacjami silników. Problem w tym, że sam rachunek za paliwo niewiele mówi. Wiemy, że spalanie jest wysokie, ale nie wiemy, czy winna jest trasa, ładunek, pogoda czy sposób jazdy. Dopiero dane z samego pojazdu pozwalają to rozdzielić.
– Według danych Webfleet paliwo może odpowiadać nawet za 40 proc. kosztów operacyjnych floty, a nieefektywna jazda może zwiększać jego zużycie nawet o 20 proc. – przytacza Gaweł Bogus, regional marketing manager PL&CEE, Webfleet Polska. – W przypadku floty 20 pojazdów codzienne wydłużenie każdej trasy o zaledwie 5 km oznacza, według naszych wyliczeń, niemal 10 tys. litrów dodatkowego zużycia paliwa w skali roku. Największy efekt daje połączenie systemu TMS z telematyką. TMS odpowiada przede wszystkim za planowanie i koordynację zleceń, wykorzystania pojazdów oraz tras, natomiast telematyka dostarcza rzeczywistych danych o tym, co dzieje się na drodze i jak pojazd jest eksploatowany. Dzięki integracji planowanie nie opiera się wyłącznie na danych statycznych, ale może być korygowane w oparciu o rzeczywistą pozycję pojazdu, sytuację na drodze, czas przejazdu, wykonanie zlecenia czy dane dotyczące zużycia paliwa.
– W nowoczesnym transporcie ciężkim trendy w rozwoju technologii sprzyjających oszczędnej jeździe (eco-driving) koncentrują się na: automatyzacji, cyfryzacji oraz optymalizacji aerodynamiki i napędów – komentuje Wojciech Szumpur, specjalista ds. produktu i szkoleń Ford Trucks Q-Service Truck Sp. z o.o. – Mówiąc o automatyzacji i cyfryzacji mam na myśli inteligentne systemy wspomagania kierowcy (ADAS) i telematykę.
– W przypadku zestawu drogowego pokonującego 120-150 tys. km rocznie obniżenie spalania o zaledwie 1 l/100 km może oznaczać oszczędność kilku tysięcy litrów oleju napędowego – podkreśla Paweł Poreda, menedżer ds. produktu ciężarówek w MAN Truck & Bus Polska. – Dlatego współczesne pojazdy ciężarowe rozwijane są pod kątem maksymalnej efektywności paliwowej/energetycznej.
Według eksperta MAN jednym z ważniejszych obszarów rozwoju pojazdów ciężarowych jest aerodynamika, ponieważ przy prędkościach autostradowych ponad połowa energii zużywanej przez pojazd wykorzystywana jest do pokonania oporu powietrza.
Jakie trendy?
Jakie są trendy w rozwoju nowoczesnych technologii sprzyjających oszczędnej jeździe?
– Przyszłość telematyki to coraz bardziej zaawansowana analiza danych oraz wykorzystanie sztucznej inteligencji – wskazuje Łukasz Działakiewicz, specjalista ds. telematyki, Data System. – Sam odczyt spalania już nie wystarcza. Równie ważne staje się automatyczne wykrywanie nieefektywnych zachowań kierowców, identyfikowanie przyczyn nadmiernego zużycia paliwa i wskazywanie konkretnych działań, które pozwolą ograniczyć koszty. Coraz większe znaczenie będzie miała również możliwość łączenia danych z różnych źródeł w jednym systemie.
– Jednym z najważniejszych kierunków rozwoju technologii w transporcie jest przechodzenie od monitorowania i analizowania tego, co już się wydarzyło do przewidywania problemów i zapobiegania im – przekonuje Dawid Kochalski (Grupa Eurowag). – Jeszcze niedawno systemy telematyczne służyły przede wszystkim do kontroli pojazdów i oceny stylu jazdy kierowców. Dziś coraz większe znaczenie mają rozwiązania, które nie tylko wskazują nieprawidłowości, ale również pomagają zrozumieć ich przyczyny i podpowiadają, jak ich unikać w przyszłości. Duży potencjał widzę w wykorzystaniu sztucznej inteligencji i automatyzacji. Wyobraźmy sobie system, który sam zauważa niekorzystne zmiany w zużyciu paliwa, analizuje ich możliwe przyczyny i sugeruje konkretne działania. Albo taki, który jeszcze przed rozpoczęciem transportu potrafi wskazać potencjalne problemy i zaproponować korzystniejsze rozwiązanie. Ważna jest również prostota obsługi. Przewoźnicy nie potrzebują kolejnych skomplikowanych narzędzi, wymagających ciągłej uwagi. Potrzebują rozwiązań, które automatyzują codzienne czynności, oszczędzają czas i pozwalają skupić się na prowadzeniu biznesu.
Gaweł Bogus (Webfleet): – Najważniejszym trendem jest przejście od samego monitorowania do aktywnego wspierania decyzji. Floty mają dziś ogromne ilości danych, ale ich wartość pojawia się dopiero wtedy, gdy system potrafi wskazać, gdzie znajduje się problem i jakie działanie może przynieść największy efekt. Dlatego coraz większą rolę będzie odgrywać sztuczna inteligencja. Webfleet rozwija Fleet Insights i Fleet Advisor, które łączą dane dotyczące pojazdów, kierowców i operacji z analizą porównawczą i AI. Fleet Advisor pozwala już zadawać pytania dotyczące m.in. trendów zużycia paliwa, a odpowiedź otrzymać bez konieczności ręcznego analizowania wielu raportów.
Kolejnym kierunkiem jest jeszcze większa integracja danych. TMS, telematyka, dane pojazdu, nawigacja, informacje o stylu jazdy, stan techniczny czy dane dotyczące opon będą coraz częściej funkcjonować jako jeden ekosystem. Dzięki temu można nie tylko stwierdzić, że pojazd zużywa zbyt dużo paliwa, ale również ustalić, co jest przyczyną. Coraz większe znaczenie będzie miało również przewidywanie zdarzeń, a nie tylko reagowanie na nie.
Według przedstawicieli Iveco, najważniejsze kierunki rozwoju to dalsza poprawa sprawności układów napędowych, udoskonalanie aerodynamiki, coraz szersze wykorzystanie danych telematycznych oraz systemów wspierających kierowcę. Rośnie znaczenie zarządzania flotą w oparciu o rzeczywiste parametry eksploatacji.
Paweł Poreda (MAN) wśród najważniejszych kierunków rozwoju branży wymienia predykcyjne systemy zarządzania energią. Wskazuje na coraz większe wykorzystanie danych GPS, map 3D i sztucznej inteligencji do automatycznego planowania strategii jazdy. Systemy analizują teren, ruch drogowy oraz ograniczenia prędkości jeszcze przed dojazdem do danego odcinka. Ponadto, w obliczu nowych regulacji europejskich, dopuszczających bardziej aerodynamiczne konstrukcje kabin, producenci pojazdów ciężarowych koncentrują się na ograniczaniu oporów powietrza.
– Najważniejszym trendem jest postępująca integracja wszystkich systemów pojazdu w jeden inteligentny ekosystem zarządzania energią – komentuje Wojciech Sidoruk, fuel management team leader Volvo Trucks Polska. – Silnik, skrzynia I-Shift, predykcyjny tempomat I-See, funkcja I-Roll, adaptacyjny tempomat, układy hamowania oraz aerodynamika nie funkcjonują już jako niezależne elementy. Tworzą jeden zintegrowany system, który w czasie rzeczywistym dobiera najbardziej efektywną strategię jazdy. Coraz większe znaczenie mają również dane, łączność oraz oprogramowanie. Nowoczesna ciężarówka nie tylko reaguje na aktualną sytuację na drodze, ale również przewiduje przebieg trasy. Na podstawie informacji o wzniesieniach, zjazdach, zakrętach czy ograniczeniach prędkości może z wyprzedzeniem zarządzać prędkością pojazdu, zmianą przełożeń oraz wykorzystaniem energii.
Według Wojciecha Sidoruka istotnym kierunkiem rozwoju pozostaje aerodynamika i nowoczesne układy napędowe.
– Mimo dynamicznego rozwoju technologii kluczowa pozostaje rola kierowcy – dodaje przedstawiciel Volvo Trucks. – Systemy stają się coraz bardziej zaawansowane i zautomatyzowane, jednak dopiero odpowiednie szkolenie oraz świadome korzystanie z dostępnych funkcji pozwalają w pełni wykorzystać potencjał pojazdu.
Data System
Jak wskazują przedstawiciele Data System, systemy telematyczne pozwalają przewoźnikom nie tylko kontrolować zużycie paliwa, ale przede wszystkim identyfikować źródła niepotrzebnych kosztów. Firma oferuje monitoring GPS z odczytem danych z komputera pojazdu poprzez magistralę CAN. Dzięki temu przedsiębiorca może analizować rzeczywiste spalanie, obroty silnika, poziom paliwa oraz sposób eksploatacji pojazdu.
Dodatkowo bezprzewodowe sondy umożliwiają precyzyjne monitorowanie poziomu paliwa w zbiorniku i wykrywanie nieautoryzowanych ubytków. Uzupełnieniem jest system BakTir, który zabezpiecza wlew paliwa i natychmiast informuje o jego otwarciu. Wszystkie dane trafiają do aplikacji DSLocate, gdzie można je analizować i wykorzystywać do ograniczania kosztów eksploatacji floty.

– W Data System intensywnie rozwijamy rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję w telematyce – dodaje Łukasz Działakiewicz. – Chcemy, aby nasz system DSLocate nie tylko dostarczał dane o pojazdach, ale również pomagał je interpretować i automatycznie wskazywał możliwości ograniczenia kosztów. Pracujemy nad rozwiązaniami, które pozwolą zarządzać flotą jeszcze skuteczniej, bez konieczności ręcznej analizy ogromnej ilości danych.
Eurowag
Jak podkreśla Dawid Kochalski, problemem współczesnego transportu nie jest brak danych, ale ich rozproszenie i trudność w przekładaniu ich na konkretne decyzje.
– Z tego względu coraz większą rolę odgrywają systemy klasy TMS, jak np. fireTMS i Marcos TMS Eurowag zintegrowane z telematyką oraz innymi rozwiązaniami wykorzystywanymi w przedsiębiorstwie – mówi ekspert Eurowag. – Pozwalają one zebrać dane z różnych obszarów działalności w jednym miejscu, powiązać je ze sobą i spojrzeć na cały proces transportowy z szerszej perspektywy. Dzięki temu przewoźnik może podejmować decyzje nie tylko na podstawie doświadczenia czy intuicji, ale również konkretnych, mierzalnych danych.
Jakie firma ma plany rozwoju oferty w tym zakresie?
Jak informuje nasz rozmówca, jednym z głównych kierunków jest rozwój Eurowag Office – spójnego środowiska, które docelowo pozwoli zarządzać kluczowymi procesami przedsiębiorstwa transportowego.
– Chcemy stopniowo łączyć obszary, które dotychczas często funkcjonowały niezależnie od siebie – od zarządzania paliwem i planowania transportu, przez codzienną pracę spedytorów i kierowców, aż po analizę kosztów i rozliczenia – dodaje Dawid Kochalski. – Intensywnie pracujemy również nad wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Widzimy w niej duży potencjał, szczególnie w automatyzacji codziennych czynności, analizie danych i wspieraniu przewoźników w podejmowaniu decyzji.
Targa Telematics
Bartosz Sztuba zwraca uwagę, że nowoczesny ciągnik siodłowy cały czas wymienia dane między sterownikami: silnika, skrzyni biegów, hamulców i tachografu.
– Informacje te trafiają na magistralę CAN w standardzie FMS, do której podłączony jest nasz moduł telematyczny – informuje nasz rozmówca. – Nie trzeba dodatkowych czujników w kabinie ani w baku. Odczytujemy to, co pojazd i tak wie o swojej pracy. Moduł wysyła dane na platformę, gdzie są agregowane. Dla każdego pojazdu i kierowcy tworzone są histogramy: ile czasu silnik pracował w jakim zakresie obrotów, jak często i jak mocno naciskany był pedał gazu, jak długo jazda odbywała się na tempomacie, ile razy kierowca hamował pedałem, a ile silnikiem. Z histogramów wyliczane są statystyki za dowolny okres, a na ich podstawie ocena i ranking.
W lipcu 2026 r. przeanalizowano flotę liczącą ok. 280 pojazdów. Pełne dane z miesiąca miały 174 pojazdy, które przejechały co najmniej 1.000 km, łącznie ok. 1,3 mln km. Do oceny wybrano parametry, które w praktyce najlepiej tłumaczą zużycie paliwa: średnie spalanie (l/100 km), nacisk na pedał gazu; jazda na tempomacie; optymalny zakres obrotów; liczba naciśnięć hamulca na 100 km. Do tego dochodzą czas i paliwo zużyte na aktywnych postojach, czyli praca silnika bez ruchu.
Różnice między skrajnymi wynikami kierowców okazały się duże. Najlepsza ćwiartka floty spalała średnio (mediana) 27,1 l/100 km, najsłabsza 31,8 l/100 km. To o 4,7 l/100 km, czyli ok. 15 proc. więcej, przy podobnych pojazdach. Przy typowym miesięcznym przebiegu ok. 7,4 tys. km oznacza to ok. 350 litrów paliwa na jeden pojazd.
Największą różnicę widać w tempomacie. Kierowcy z najlepszej ćwiartki jeździli na nim przez ok. 52 proc. czasu, z najsłabszej przez niespełna 18 proc.. Jeśli pogrupować pojazdy tylko według użycia tempomatu, grupa korzystająca z niego najczęściej spalała 27,5 l/100 km, a ta, która robiła to najrzadziej, 31,5 l/100 km.
Jak wskazuje Bartosz Sztuba ocena jest narzędziem do rozmowy z kierowcą i punktem wyjścia do szkolenia. Kierowca, który widzi swoje wyniki na tle floty i wie, który wskaźnik ciągnie go w dół, zwykle poprawia go szybciej niż po ogólnym apelu o oszczędną jazdę.
Webfleet
Jak informuje Gaweł Bogus, Webfleet umożliwia integrację z systemami TMS poprzez interfejs Webfleet.connect. Do TMS mogą być przekazywane m.in. dane dotyczące lokalizacji pojazdów, stylu jazdy, przebiegu, statusu zlecenia i przewidywanego czasu przyjazdu, co pozwala połączyć planowanie transportu z bieżącą realizacją przewozu. Oznacza to możliwość ograniczenia liczby niepotrzebnych kilometrów, pustych przebiegów i przestojów, a jednocześnie lepsze wykorzystanie dostępnych pojazdów. Webfleet pozwala również na dynamiczną optymalizację tras z wykorzystaniem informacji o aktualnej sytuacji drogowej. System może wskazać bardziej efektywną trasę, pomagając ograniczyć zarówno przebieg, jak i czas pracy silnika na biegu jałowym.
Drugim obszarem jest sposób prowadzenia pojazdu. Rozwiązanie OptiDrive 360 monitoruje m.in. prędkość, gwałtowne hamowania i skręcanie, pracę silnika na biegu jałowym, zużycie paliwa, wykorzystanie tempomatu, stałość prędkości, toczenie pojazdu i zmianę biegów. Kierowca może otrzymywać informacje zwrotne podczas jazdy, a fleet manager może analizować wyniki poszczególnych kierowców i całej floty.
System pozwala również monitorować rzeczywiste i średnie zużycie paliwa oraz porównywać je z wartościami referencyjnymi. W przypadku odchylenia kierowca może otrzymać odpowiednią informację na terminalu, co pozwala reagować jeszcze w trakcie podróży, a nie dopiero po zakończeniu miesiąca i analizie raportu.
Gaweł Bogus wskazuje, że istotne jest także ograniczanie pracy silnika na biegu jałowym. Jest to szczególnie ważne w transporcie miejskim i podczas realizacji wielu dostaw w ciągu dnia. Dane Webfleet pokazują, że właśnie nadmierna praca na biegu jałowym, nieoptymalne trasy i nieprawidłowy styl jazdy należą do głównych obszarów, w których można szukać oszczędności.
Skuteczność takiego podejścia potwierdzają konkretne wdrożenia. Przykładowo w Konica Minolta Business Solutions połączenie analizy stylu jazdy, danych telematycznych i programu EcoDriving pozwoliło w ciągu trzech miesięcy obniżyć średnie spalanie o 1,3 l/100 km. Przełożyło się to na 6.116 zł oszczędności miesięcznie oraz 18.350 zł w czasie całego programu.
Jak podkreśla nasz rozmówca, kierunek rozwoju Webfleet zmierza w stronę jeszcze bardziej proaktywnego zarządzania flotą. Fleet Insights łączy kluczowe wskaźniki efektywności, benchmarking i trendy, a Fleet Advisor wykorzystuje sztuczną inteligencję do szybkiego analizowania danych dotyczących floty. W kolejnych aktualizacjach zapowiedziano także rekomendacje AI, które mają pomagać menedżerom identyfikować przyczyny problemów i ustalać priorytety działań. W obszarze efektywności paliwowej oznacza to przejście od modelu „monitorujemy spalanie” do modelu „system wskazuje, skąd bierze się nadmierne zużycie i co należy zrobić, aby je ograniczyć”. Jednocześnie rozwijana jest integracja z TMS, dane z pojazdów połączon
ych z siecią oraz rozwiązania wspierające zarówno pojazdy spalinowe, jak i elektryczne.
– Technologie flotowe zmieniają się dziś bardzo szybko, ale najważniejsza zmiana nie dotyczy samego sprzętu – podsumowuje Gaweł Bogus. – Chodzi o to, aby dane z pojazdów przekładały się na konkretne decyzje i działania. W przypadku zużycia paliwa system powinien nie tylko pokazać, ile paliwa zużywa pojazd, ale również wskazać, dlaczego wynik jest gorszy od oczekiwanego i gdzie można szukać oszczędności. Dlatego Webfleet rozwija rozwiązania, które łączą telematykę, dane z pojazdu, informacje o trasie, stylu jazdy i sztuczną inteligencję.
Ford Trucks
Jak informuje Wojciech Szumpur, w Ford Trucks w ramach Pakietu Technologicznego 5, każdy klient/użytkownik otrzymuje m.in. PCC (Predictive Cruise Control).
– To inteligentne tempomaty powiązane z mapami 3D i GPS – wyjaśnia nasz rozmówca. – System „widzi" topografię terenu (wzniesienia i zjazdy) z wyprzedzeniem kilku kilometrów. Samoczynnie dostosowuje prędkość, redukuje biegi lub wrzuca bieg neutralny (tzw. Eco-Roll), aby maksymalnie wykorzystać siłę pędu ciężarówki.
Zaawansowana telematyka w czasie rzeczywistym ConnecTruck: nowoczesne systemy nie tylko rejestrują błędy kierowcy (np. zbyt gwałtowne hamowanie czy trzymanie nogi na gazie podczas zjazdu), ale oferują coaching w czasie rzeczywistym. Kierowca otrzymuje na desce rozdzielczej natychmiastowe wskazówki, jak jechać oszczędniej.
Systemy kamer zamiast lusterek (MirrorCam): zastąpienie tradycyjnych, wielkich lusterek bocznych opływowymi kamerami znacząco zmniejsza opór powietrza. Pozwala to na oszczędność paliwa na poziomie 1,5 proc. do 2 proc.. W przypadku pojazdów Ford Trucks Generacji 2 przekłada się to realnie na ograniczenie zużycia paliwa o ok .0,5 litra na 100 km.

Aktywna aerodynamika:
– Jako pierwsi wśród producentów aut ciężarowych zastosowaliśmy aktywną żaluzję grilla – system klap zamykających/otwierających wlot do komory silnika minimalizując tym samym zawirowania powietrza – dodaje Wojciech Szumpur i wymienia jeszcze inteligentne zarządzanie osprzętem silnika. – Tradycyjne pompy cieczy chłodzącej, sprężarki powietrza czy alternatory pracowały przeważnie w sposób ciągły. Nowe technologie, które stosujemy w ciężarówkach Forda wprowadzają osprzęt odłączany lub o zmiennej wydajności, który uruchamia się tylko wtedy, gdy jest to absolutnie konieczne.
Iveco
Rozwój pojazdów Iveco koncentruje się nie tylko na poprawie parametrów silnika, ale również na aerodynamice, optymalizacji układu napędowego, inteligentnym sterowaniu pojazdem i wykorzystaniu danych z eksploatacji. Połączenie tych rozwiązań pozwala ograniczać zużycie paliwa, emisję CO₂ oraz całkowite koszty użytkowania pojazdu.
Jakie rozwiązania techniczne Iveco pomagają ograniczać zużycie paliwa? Zoptymalizowany układ napędowy i silniki nowej generacji. W aktualnym modelu Iveco S-Way zastosowany jest silnik xCursor 13, opracowany z myślą o wysokiej sprawności i efektywności energetycznej. Zoptymalizowane parametry pracy silnika i układu napędowego pozwalają efektywniej wykorzystywać energię paliwa, szczególnie w transporcie długodystansowym.

Badanie wykonane przez niezależną organizację TÜV SÜD potwierdziło możliwość zmniejszenia zużycia paliwa nawet o 10,54 proc. w S-Way MY24 w porównaniu z odpowiadającym mu modelem MY22. Testy przeprowadzono na tej samej trasie i z udziałem tych samych kierowców, porównując równoważne pojazdy. Trzeba mieć na uwadze, że jest to wynik maksymalny uzyskany w określonych warunkach testowych, a nie gwarantowana oszczędność w każdej flocie. Rzeczywiste rezultaty zależą m.in. od rodzaju transportu, masy ładunku, ukształtowania trasy, prędkości, warunków pogodowych i stylu jazdy.
W samochodach ciężarowych poruszających się z prędkościami autostradowymi duże znaczenie ma opór aerodynamiczny. Rozwiązania konstrukcyjne kabiny, osłony aerodynamiczne oraz dopraco
wany przepływ powietrza wokół pojazdu pomagają ograniczyć energię potrzebną do utrzymywania prędkości. Korzyści są szczególnie istotne podczas długich przejazdów z równomierną prędkością.
W optymalizacji efektywności pojazdu pomaga inteligentne sterowanie pojazdem i przewidywanie warunków na trasie. Systemy wspomagające jazdę wykorzystują informacje o trasie i warunkach ruchu, aby lepiej dopasować sposób pracy układu napędowego. Odpowiedni dobór parametrów jazdy, ograniczenie niepotrzebnych przyspieszeń i hamowań oraz utrzymywanie ekonomicznego stylu prowadzenia pomagają zmniejszyć zużycie paliwa.
Efektywność paliwowa zależy nie tylko od konstrukcji pojazdu. Ważną rolę odgrywa również sposób zarządzania flotą. Dlatego Iveco rozwija usługi cyfrowe i rozwiązania telematyczne w ramach Iveco Services.
Narzędzia z obszaru produktywności i efektywności umożliwiają analizę zużycia paliwa, ocenę stylu jazdy kierowców oraz identyfikację obszarów wymagających poprawy. Raporty i dane eksploatacyjne mogą pomóc w planowaniu tras, szkoleniu kierowców i porównywaniu wyników poszczególnych pojazdów.
Takie podejście pozwala łączyć technologie zastosowane w pojeździe z codziennymi działaniami operacyjnymi.
– Oszczędność paliwa w nowoczesnym transporcie ciężkim jest rezultatem współdziałania wielu elementów: wydajnego układu napędowego, aerodynamiki, inteligentnych systemów wspierających kierowcę oraz właściwego zarządzania flotą – komentuje Aleksandra Zielińska, marketing manager, IVECO Poland, Baltics & Ukraine. – W Iveco patrzymy na efektywność kompleksowo – od konstrukcji pojazdu i jego właściwej specyfikacji do danego zadania transportowego, przez jego codzienną eksploatację, po usługi cyfrowe pomagające analizować i poprawiać wyniki.
MAN Truck
Jednym z najważniejszych rozwiązań wpływających na obniżenie zużycia paliwa w pojazdach MAN jest nowy układ napędowy D30 PowerLion, łączący silnik D30 z zautomatyzowaną skrzynią biegów MAN TipMatic 14. Jak informuje Paweł Poreda, głównym celem wprowadzenia nowego układu napędowego nie było zwiększenie mocy, lecz maksymalizacja sprawności i obniżenie całkowitych kosztów eksploatacji pojazdu. Sercem układu jest nowy, 12,7-litrowy, sześciocylindrowy silnik D3066 o mocy od 380 do 560 KM. Dzięki nowoczesnemu układowi wtryskowemu Common Rail XPI, zoptymalizowanemu procesowi spalania, wysokim ciśnieniom spalania, nowej turbosprężarce o stałej geometrii oraz zaawansowanemu układowi oczyszczania spalin SCR, silnik osiąga sprawność przekraczającą 50 proc., należącą do najwyższych wśród seryjnie produkowanych silników ciężarowych.
Drugim kluczowym elementem układu napędowego jest nowa zautomatyzowana skrzynia MAN TipMatic 14. Skrzynia jest lżejsza od poprzedniej generacji, a funkcja SmartShifting pozwala ograniczyć przerwy w przekazywaniu momentu obrotowego, poprawiając dynamikę jazdy i efektywność energetyczną pojazdu. Pełnię możliwości układ osiąga dzięki współpracy z systemem MAN EfficientCruise z PredictiveDrive, który na podstawie danych GPS i map 3D przewiduje przebieg trasy oraz odpowiednio steruje pracą silnika i skrzyni biegów. Pozwala to lepiej wykorzystać energię rozpędzonego pojazdu, ograniczyć liczbę niepotrzebnych redukcji oraz zmniejszyć zużycie paliwa
W efekcie nowy układ napędowy PowerLion pozwala osiągnąć oszczędność paliwa sięgającą około 4 proc. w porównaniu z poprzednią generacją pojazdów, przy jednoczesnym zachowaniu wysokiej wydajności transportowej i niższej emisji CO₂.
W modelach produkowanych od roku modelowego 2025 zastosowano szereg rozwiązań aerodynamicznych: przeprojektowane osłony boczne kabiny ograniczające zawirowania powietrza wokół pojazdu, nowe osłony podwozia kierujące przepływem powietrza pod zestawem, uszczelnienia szczelin pomiędzy drzwiami a kabiną i aerodynamiczną osłonę podwozia.
Oszczędnej jeździe sprzyja także MAN EfficientCruise z funkcją PredictiveDrive – zaawansowany tempomat predykcyjny, który wykorzystuje dane GPS, mapy 3D oraz informacje o infrastrukturze drogowej do optymalizacji prędkości i strategii zmiany biegów. Dodajmy do tego MAN EfficientRoll, czyli funkcję inteligentnego wybiegu pojazdu. W odróżnieniu od prostych systemów wybiegu, EfficientRoll aktywuje się wyłącznie wtedy, gdy analiza trasy potwierdza rzeczywistą możliwość zmniejszenia zużycia paliwa.
– W MAN Truck & Bus wiemy, że potencjał oszczędności paliwa nie wynika wyłącznie z konstrukcji pojazdu – kontynuuje Paweł Poreda. – Równie istotne znaczenie ma sposób jego eksploatacji. Dlatego rozwijamy rozwiązania telematyczne umożliwiające analizę zużycia paliwa, czasu pracy na biegu jałowym, wykorzystania tempomatu, systemów predykcyjnych oraz stylu jazdy kierowców.
Projekt „TG Vision” wyznacza kierunek rozwoju pojazdów ciężarowych roku modelowego 2027. Koncepcja została zaprezentowana podczas IAA Transportation 2026 i zakłada połączenie zaawansowanej aerodynamiki, cyfryzacji, inteligentnych systemów wspomagania kierowcy oraz wysokoefektywnych układów napędowych. Kluczowym elementem projektu jest zoptymalizowana geometria przedniej części kabiny z wydłużonym o około 120 mm i bardziej pochylonym przodem, która poprawia opływ powietrza wokół pojazdu, zmniejszając opór aerodynamiczny i wspierając dalszą redukcję zużycia paliwa. Według danych MAN-a poprawa aerodynamiki może zwiększyć efektywność energetyczną o około 3 proc..
Thermo King
Jak informuje Michał Żołądek, członek zarządu, dyrektor ds. Aftermarket TT-Thermo King, rozwiązania telematyczne
Thermo King umożliwiają monitorowanie pracy agregatów, analizę zużycia paliwa oraz identyfikację obszarów, w których możliwe są oszczędności. Telematyka pozwala oszacować zużycie paliwa w zależności od trybu pracy agregatu, m.in. podczas rozładunku przy otwartych drzwiach, niepotrzebnej pracy urządzenia lub chłodzenia zbyt ciepłego towaru. Analiza tych sytuacji pomaga zidentyfikować przyczyny zwiększonego zużycia paliwa i poprawić efektywność eksploatacji. System wspiera również obsługę sytuacji awaryjnych – w przypadku krytycznego alarmu może pomóc skierować kierowcę do najbliższego autoryzowanego serwisu, ograniczając czas dojazdu i przestój pojazdu.
Zaletą systemów telematycznych jest wiarygodność danych pobieranych bezpośrednio z agregatu w regularnych odstępach czasu, zgodnie z interwałami wybranymi przez klienta. Informacje są gromadzone zarówno podczas pracy urządzenia, jak i po jego wyłączeniu, zapewniając pełniejszy obraz jego funkcjonowania.
W 2026 roku Thermo King zaprezentował Analytics Hub – narzędzie do porównywania efektywności pracy agregatów chłodniczych. Umożliwia ono analizę takich parametrów jak zużycie paliwa, potencjalne oszczędności, dystans pokonywany przez naczepy oraz szacowany poziom emisji CO2.
Kolejnym kierunkiem rozwoju telematyki jest wykorzystanie sztucznej inteligencji (AI). Wprowadzona w 2026 roku funkcja „Ask Tracking” pozwala zadawać pytania dotyczące pracy agregatu, m.in. osiąganych temperatur, alarmów i cykli pracy. Analiza tych informacji ułatwia wykrywanie nieprawidłowości oraz identyfikację możliwości optymalizacji. W przyszłości AI może także wspierać dobór trybów pracy i dostosowywanie ustawień agregatu do zmieniających się warunków przewozu, umożliwiając szybsze reagowanie na bieżące potrzeby.
Volvo Trucks
Według Wojciecha Sidoruka (Volvo Trucks), wpływ rozwiązań technicznych i nowoczesnych technologii w pojazdach ciężarowych na redukcję zużycia paliwa jest kluczowy, jednak największe korzyści przynosi dopiero współpraca wszystkich elementów pojazdu: silnika, skrzyni biegów, aerodynamiki, systemów przewidujących przebieg trasy oraz kierowcy.
– W Volvo Trucks rozwijamy te rozwiązania jako jeden zintegrowany układ, którego celem jest realizacja zadania transportowego przy możliwie najniższym zużyciu paliwa – informuje nasz rozmówca. – Naszym kluczowym rozwiązaniem jest I-See, czyli predykcyjny tempomat wykorzystujący dane o topografii i przebiegu trasy. System analizuje wzniesienia, zjazdy, zakręty, ronda oraz ograniczenia prędkości, a następnie optymalizuje prędkość pojazdu, dobór przełożeń, wykorzystanie momentu obrotowego i hamowanie silnikiem. W odpowiednich warunkach korzysta również z funkcji I-Roll, umożliwiającej efektywne wykorzystanie energii kinetycznej poprzez swobodne toczenie pojazdu. Przy wysokim wykorzystaniu tempomatu oszczędność paliwa dzięki I-See może sięgać około 5proc.. Dodatkowo system współpracuje z adaptacyjnym tempomatem, który na bieżąco dostosowuje prędkość do sytuacji panującej na drodze.
Nawet najbardziej zaawansowane technologie wymagają jednak właściwego wykorzystania. Dlatego Volvo Trucks prowadzi szkolenia z ekonomicznej jazdy obejmujące pracę z systemami I-See, I-Shift, I-Roll, tempomatem oraz hamulcami dodatkowymi. Mówiąc o rozwoju aerodynamiki przedstawiciel Volvo Trucks wskazuje na Volvo FH Aero, którego nowa konstrukcja przedniej części kabiny oraz system kamer zastępujących tradycyjne lusterka ograniczają opór powietrza. Ma to szczególne znaczenie w transporcie dalekobieżnym, gdzie pojazdy przez większość czasu poruszają się z prędkościami autostradowymi.
Rozwój obejmuje również układy napędowe. Od drugiego tygodnia 2027 roku produkcja zostanie oparta na nowej generacji 13-litrowych silników D13 VGT. Jednostki te będą oferowane w zakresie mocy od 380 do 560 KM. Zmodernizowana skrzynia I-Shift, udoskonalony hamulec silnikowy oraz współpraca z funkcją I-Roll wyposażoną w system start-stop pozwolą jeszcze efektywniej wykorzystywać energię. W odpowiedniej konfiguracji zużycie paliwa może być niższe nawet o około 4 proc. w porównaniu z poprzednią generacją silnika D13 eSCR.
Jak informuje Wojciech Sidoruk, Volvo Trucks rozwija swoją ofertę wielotorowo. Kluczową rolę odegra tu nowa platforma D13 i G13, przygotowana do wykorzystania paliw odnawialnych; HVO, biodiesel czy bio-LNG. Rozwijane będą rozwiązania związane z aerodynamiką, systemami I-Shift, I-See, I-Roll, adaptacyjnym tempomatem, oprogramowaniem oraz usługami cyfrowymi Volvo Connect.
T&M nr 10/2026
Tekst: Antoni Gostyński

















Add comment